किन संस्कृत?
संस्कृत पराई भाषा होइन; हाम्रै शब्द, लिपि र ग्रन्थको जरा हो।
हाम्रा शब्दको जरा।
हामी दिनहुँ बोल्ने धेरै शब्द संस्कृतबाटै आएका हुन्।
- पढ्नुपठति
- लेख्नुलिखति
- घरगृहम्
- आगोअग्निः
- हातहस्तः
- कानकर्णः
- दूधदुग्धम्
- सातसप्त
नेपालको आदर्श वाक्य नै संस्कृतमा छ।
राष्ट्रिय निशानमा लेखिएको यो वाक्य हामी संस्कृतमै पढ्न र बुझ्न सक्छौँ।
जननी जन्मभूमिश्च स्वर्गादपि गरीयसी।
अनि यी चार कारण।
लिपि त पहिल्यै आउँछ
देवनागरी हाम्रै लिपि; पढ्न पहिलो दिनदेखि।
चाडपर्व र पात्रो
तिथि, नक्षत्र र संवत्का नाम संस्कृतकै हुन्।
पूजा र संस्कार बुझेर
घर, विद्यालय र मन्दिरका मन्त्र, अर्थसहित।
नियममा चल्ने भाषा
पाणिनिको व्याकरण: एउटा नियम, सयौँ रूप।
अझ गहिरो: यी ग्रन्थ, मूल शब्दमै।
अनुवादले अर्थ बोक्छ; मूलले स्वाद पनि।
उपनिषद्
म को हुँ? आत्माको खोज।
भगवद्गीता
कर्तव्य, कर्म र स्थिर मन।
कर्मण्येवाधिकारस्ते मा फलेषु कदाचन।भगवद्गीता २.४७
योगसूत्र
मनका तरङ्ग शान्त गर्ने विद्या।
योगश्चित्तवृत्तिनिरोधः।पतञ्जलि, योगसूत्र १.२
ज्योतिष र खगोल
ग्रह, ग्रहण र समयको गणना श्लोकमै; हाम्रो पात्रो आज पनि यसैमा चल्छ।
आयुर्वेद
नाम नै भन्छ: आयुको, अर्थात् जीवनको ज्ञान।
तत् त्वम् असि।